Trần Văn Cẩn

Họa sĩ Trần Văn Cẩn
(1910 - 1994) 

Được lưu danh trong "bộ tứ" danh họa hàng đầu của nền mỹ thuật Việt Nam hiện đại: "nhất Trí, nhì Vân, tam Lân, tứ Cẩn". Những hoạt động của họa sĩ Trần Văn Cẩn và thế hệ họa sĩ tốt nghiệp Cao đẳng Mỹ thuật Đông Dương trước năm 1945 đã tạo nên thời đại hoàng kim của những tác phẩm hội họa ngay giai đoạn đầu của mỹ thuật hiện đại Việt Nam.
  • Họa sĩ Trần Văn Cẩn sinh ngày 13/8/1910 tại thị xã Kiến An (nay là quận Kiến An, thành phố Hải Phòng)
  • Năm 1924, sau khi học hết hết bậcTiểu học ở Kiến An, ông được gia đình đưa lên Hà Nội sống với bà nội.
  • Năm 1925, theo ý kiến của bố, ông thi vào Trường Kỹ nghệ thực hành (École de l’art appliqué) Hà Nội, học vẽ mẫu đăng ten và thiết kế đồ gỗ.
  • Năm 1930, ông tốt nghiệp và được điều về làm việc ở Viện Hải dương học Nha Trang, làm công việc vẽ, chép lại những con cá lạ đánh bắt được từ biển về để lưu trữ vào hồ sơ gốc. Tại đây ông bắt đầu làm quen với kỹ thuật hội họa phương Tây qua một họa sĩ người Pháp. Ông bắt đầu sáng tác những tác phẩm đầu tay của mình với chủ đề biển và cảnh cá. Không lâu sau, ông bỏ công việc ở Viện, quay về Hà Nội để theo đuổi ngành hội họa.
  • Năm 1931, sau 3 tháng học dự bị do họa sĩ Nam Sơn hướng dẫn, ông thi đậu vào Trường Cao đẳng Mỹ thuật Đông Dương, theo học khóa VI (1931-1936) cùng với Nguyễn Gia Trí, Lưu Văn Sìn, Nguyễn Văn Tại, Nguyễn Thụy Nhân, Vũ Đức Nhuận...
  • Năm 1933, ông cùng với Lê Phổ, Phạm Hậu, Nguyễn Khang, Trần Quang Trân, nghiên cứu về kỹ thuật sơn ta, để tìm cách pha chế để có thể vẽ được nhiều lớp sơn chồng lên nhau và mài, thể nghiệm thành công tranh sơn mài với sơn son, vỏ trứng.
  • Năm 1934, tác phẩm đầu tay mang tên "Mẹ tôi" đã được tham dự triển lãm ở Paris.
  • Năm 1935, tại triển lãm lần thứ nhất Hội Khuyến khích Kỹ thuật và Công nghệ (viết tắt là SADEAL), ông có bốn tác phẩm "Em gái tôi" (sơn dầu), "Cha con" (lụa), "Đi làm đồng" và "Cảnh bờ sông" (khắc gỗ màu) tham gia triển lãm và được tặng giải ngoại hạng và được cử vào Ban giám khảo.
  • Năm 1936, ông tham gia triển lãm SADEAL lần II với ba bức tranh lụa: "Cô đơn", "Chân dung cô gái nhỏ" và "Chăn ngựa". Tốt nghiệp với tác phẩm "Lều chõng" rất được đánh giá cao, nhưng khi ra trường, ông từ chối sự bổ nhiệm của chính quyền thuộc địa để tiếp tục tập trung vào trải nghiệm và sáng tác thử sức trên nhiều chất liệu khác nhau.
  • Năm 1937 ông dự hội chợ triển lãm quốc tế Paris với bốn tác phẩm lụa: "Chân dung cô gái trên nền hoa đào", "Chợ hoa", "Thê" và "Mang cỏ cho ngựa ăn".
  • Năm 1938, ông tham gia triển lãm SADEAL lần III tại Hải Phòng với các tác phẩm "Đi lễ chùa" (lụa), "Trong vườn" (sơn mài) và nhận được Giải Ngoại hạng, tác phẩm được gửi đi dự triển lãm ở Batavia.
  • Năm 1939, ông tham gia triển lãm SADEAL lần IV với "Bên sông Hồng" (lụa), "Phong cảnh Huế" (sơn dầu). Năm 1940, ông gửi các tác phẩm "Gánh lúa" (lụa), "Ngư dân" (sơn dầu) sang tham dự triển lãm tại Tokyo.
  • Năm 1943, ông gia nhập nhóm Trung tâm nghệ thuật Việt Nam (Foyer de l’ Art Annamite - FARTA) do họa sĩ Lê Văn Đệ sáng lập, đồng thời gửi hai tác phẩm tham dự triển lãm là "Em Thúy" (sơn dầu) và "Gội đầu" (khắc gỗ), và được tặng giải nhất. Năm sau, ông gửi hai tác phẩm "Bên ao sen" (sơn dầu), "Hai thiếu nữ trước bình phong" (lụa) tham gia triển lãm FARTA lần 2.
  • Năm 1944, ông gửi tác phẩm "Nắng trong vườn" (sơn dầu) tham dự triển lãm "Duy nhất".
  • Năm 1946, triển lãm mỹ thuật toàn quốc lần đầu tiên. Bức "Xuống đồng" của Trần Văn Cẩn đã được trao giải nhất và được Hội Văn hóa Cứu quốc mua, cùng với bức "Bác Hồ làm việc ở Bắc bộ phủ" của Tô Ngọc Vân và "Chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh" của Nguyễn Đỗ Cung.
  • Tháng 7/1948: tại Đại hội Văn nghệ toàn quốc, Trần Văn Cẩn được bầu vào Ban thường vụ Hội Văn nghệ Việt Nam.
  • 1954 -1969: Trần Văn Cẩn làm Hiệu trưởng trường Cao đẳng Mỹ thuật Việt Nam.
  • Năm 1994: ông mất tại Hà Nội

Trần Văn Cẩn - Tát nước đồng chiêm - Sơn mài- (60,5cm x 92cm) 1958
(Bảo Tàng Mỹ thuật Việt nam)


Trần Văn Cẩn - Thằng cu đất mỏ - Sơn mài (1962)
(Bảo Tàng Mỹ thuật Việt nam)


Trần Văn Cẩn - Mùa thu đan áo - Sơn mài- (100cm x 75cm) 1960
(Bảo Tàng Mỹ thuật Việt nam)


Trần Văn Cẩn - Em Thúy - Sơn dầu - 1944
(Bảo Tàng Mỹ thuật Việt nam)


Trần Văn Cẩn - Gội đầu - Khắc gỗ







 
Trần Văn Cẩn - Dân quân - Màu nước - Bắc Ninh 1969


Trần Văn Cẩn - Bộ đội xây dựng cầu - Chì màu (35x52cm) 1954










Trần Văn Cẩn - Tát nước trên đồng - Màu nước (1958)


Một bức minh họa của họa sĩ Trần Văn Cẩn năm 1976

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét

Xin mời đóng góp những ý kiến quý báu của bạn!